Dalak Nedir? Nerededir?

Dalak Nedir? Nerededir?

Karnın sol üst köşesinde yer alan dalak, kan yapımında ve bağışıklık geliştirmede önemli rol oynar. Ayrıca, bedenin herhangi bir yerindeki hastalığı da haber verebilir. Dalak, bedenin önemli bir organıdır. Ana görevi kanı süzmek ve antikor oluş­turmaktır. Ayrıca büyümüş bir dalak (doktor muayene sırasında elle hissede­bilir), çoğunlukla bedenin herhangi bir yerindeki bir hastalığın habercisidir.

Dalak Nedir? Nerededir?

Dalak Nedir? Nerededir?

Karnın sol üst köşesinde yer alan dalak, kan yapımında ve bağışıklık geliştirmede önemli rol oynar. Ayrıca, bedenin herhangi bir yerindeki hastalığı da haber verebilir.

Dalak, bedenin önemli bir organıdır. Ana görevi kanı süzmek ve antikor oluş­turmaktır. Ayrıca büyümüş bir dalak (doktor muayene sırasında elle hissede­bilir), çoğunlukla bedenin herhangi bir yerindeki bir hastalığın habercisidir.

Dalak, bedenin hastalıklara karşı sa­vunmasında başlıca rolü oynayan lenf sisteminin önemli bir parçasıdır.

Yeri

Dalak, diyaframın hemen altında, ka­rın boşluğunun sol üst bölümünde yer alır. Yaklaşık 13 cm uzunluğundadır ve onuncu kaburga hizasındadır. Erişkin­lerde 200 gr ağırlığındadır, ama büyür­se, 2 kg’ı geçebilir.

Çıplak gözle bakıldığında bağ doku­sundan bir zarla çevrili, düz yüzeyli, yu­muşak, kırmızı bir doku olarak görülür. Kesitine bakıldığında, “malpighi cisimcikleri” denen küçük çıkıntılar bel­li belirsiz fark edilebilir.

Dalak, tıpkı öteki atardamarlar gibi küçük kollara ayrılan bir atardamar ta­rafından beslenir. Dalak atardamarcıklarını farklı kılan bir özellik, dalak do­kusundan geçerken lenf dokusu ile sa­rılmış olmalarıdır. Başka bir farklı özel­likleri de, kılcal damarlara bağlanmak yerine, doğrudan dalak dokusuna açıl­malarıdır.

Dalağı besleyen damarların bu özel­likleri, onun iki ana görevini yerine getirmesini sağlar. Atardamarcıkların lenf dokusu ile sarılı olması, lenf sisteminin, kanda bulunmaması gereken proteinle­ri hemen tanıyıp, onlara karşı antikor oluşturmasını olanaklı kılar.

Kanın doğrudan dalak dokusuna bo­şalması ise, dalaktaki retiküler hücrele­rin kana doğrudan temas edip, eski ve yıpranmış hücreleri süzmesiyle sonuçla­nır.

Dalağın Alınması

Bazı durumlarda dalağın alınması gerekebilir. Önemli bir süzme görevi ol­masına karşılık, dalağın çıkarılması cid­di sorunlar yaratmaz; yalnız kan hüc­relerinde bazı biçimsel değişiklikler gö­rülür.

Dalak, kaza sonucu yaralanırsa, çok kanama yapacağından çıkarılması gerekir. Laparotomi’lerde (karnın, araştır­ma amacıyla açıldığı ameliyatlarda) lenf bezi tümörlerinin yayılımını anlama amacıyla da çıkarılabilir.

Bazen dalak, kan hücrelerini yıkma iş­levinde aşırıya gidebilir. Genellikle, her­hangi bir nedenle zaten büyümüş dalak­ta rastlanılan bu durumda da dalak çı­karılır.

Dalak olağandışı bir organdır. Önem­li işlevleri olmasına karşılık, beden on­suz da yapabilmektedir. Ayrıca kendin­den kaynaklanan hastalıkların çok en­der olmasına karşılık, başka bozukluk­lardan kolayca etkilenebilmektedir.

“Enfeksiyöz mononükleoz” adlı hastalıkla dalağın yırtılabildiği doğru mudur?

Doğrudur, ama çok az bir olasılıktır. Dalak yırtılırsa, içindeki maddeler karın boşluğuna boşalır ve peritonun (karın içini kaplayan zar) iltihaplanmasına neden olur. Dalak yırtılması tehlikelidir, ancak çok ender görülür.

Arkadaşım iki tane dalağının olduğunu söylüyor. Bir kişide iki dalak olabilir mi?

Evet. Genellikle, karnın sol üst köşesinde tek ve büyük bir dalak vardır; ancak bazen, aynı bölgede bir ya da iki küçük dalak daha bulunabilmektedir.

Bir arkadaşımın dalağı, geçirdiği bir trafik kazası sonucu alındı. Bunun kan açısından olumsuz etkileri olur mu?

Hayır. Dalağın, kanı süzen ve eski kan hücrelerini ayıran bir organ olmasına karşılık, çıkarılması kötü sonuçlar doğurmamaktadır. Dalak çıkarıldığında, lenf sisteminin öteki organları onun görevini üstlenmektedir. Dalağı çıkarılmış birinin kanı mikroskop altında incelendiğinde, kanın “Howell- Jolly” denen parçacıklar içerdiği ve bu nedenle biraz farklı olduğu görülür.

Dalağın yalnızca karın yaralanmalarında yırtılma nedeniyle alındığını sanıyordum. Başka nedenlerle de çıkarılır mı?

Evet. Bazı kan hastalıklarında dalağın çıkarılması gerekebilmektedir.

Karnımın sol üst köşesinde sürekli bir ağrı var. Dalağımda rahatsızlık olabilir mi?

Uzun süren her belirti, önemsiz bile olsa doktora görünmeyi gerektirir. Bu nedenle tanı için en kısa zamanda bir doktora görünün.

dalak nedir dalağın alınması
İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR X
Atlantis Yatak Odası Takımı
Atlantis Yatak Odası Takımı
Liza Yatak Odası Takımı
Liza Yatak Odası Takımı